سالم باشیم

زندگی سالم

خانه/زندگی سالم

مقايسه ي خواهر و برادرها

5 پنج شنبه 10 دي 1394
اگر ميخواهيد كودكانتان سالم بزرگ شوند و به يكديگر عشق بورزند آنها را باهم مقايسه نكنيد.بايد به كودك به چشم يك انسان مستقل نگريست كه با خواهر وبرادرانش متفاوت است.

شايد اولين بار نيست كه بچه دار مي شويد. اگر كودك بزرگ تري در خانه داشته باشيد، به طور كاملا غير ارادي او را با فرزند دومتان مقايسه خواهيد كرد. خيلي از پدر و مادرها اين كار را مي كنند، هرچند كه هميشه هم كار درستي نيست؛ نبايد اين گونه به كودكان نگاه كرد. بچه هايي را كه همبازي كودكتان هستند ببينيد، با هم فرق دارند؛ از نظر اندازه، ظاهر، توانايي، مهارت زباني، هوش، قدرت ادراك، شخصيت و...

خب دو تا فرزند يك خانواده هم همين تفاوت ها را دارند ديگر!

به خصوص سخن گفتن از آن دسته مهارت هايي است كه از كودكي به كودك ديگر متفاوت است، حتي در يك خانواده ي واحد. شايد بچه ي اولتان در هشت ماهگي به شما اشاره مي كرد و مي گفت "ماما"، اما بچه ي دوم 10 ماهش شده و به همه چيز مي گويد "ما"!

شايد فرزند اولتان ده ماهگي راه مي رفته، لاغر بوده و بدون هيچ مشكل خاصي، به سبكي پر از جا بلند مي شده و حركت مي كرده. اگر فرزند دومتان تپل و چاق وچله باشد، قطعا در حركت و راه رفتن هم ديرتر عمل خواهد كرد و اين فقط به خاطر چاقي اش است، چون بايد آن وزن را دنبال خودش بكشد.

تازه شايد فرزند اولتان را كمك مي كرديد تا راه برود ولي سر بچه ي دوم نه حال و حوصله اش را داريد و نه وقتش را، چون دائما بايد حواستان باشد مشكلي برايش پيش نيايد يا دنبال سر بچه ي اول بدويد يا ظرف بشوييد.

خلاصه كه نگران نباشيد. ممكن است يكي از بچه ها از ديگري كندتر پيشرفت كند، اما در نهايت تمامشان رشد طبيعي خودشان را خواهند كرد. چيزي كه بد است، مقايسه كردن علني بچه هاست؛ يعني اينكه پدري سر ميز شام به بچه ي اولش بگويد:"بايد مي ديدي برادر كوچك ترت امروز چطور توپ را شوت كرد. اگر تو هم تلاش كني مي تواني مثل او بشوي." يا به بچه ي كوچك بگويد:"خواهر بزرگ­ترت هميشه رياضي اش عالي بوده، اگر تو هم بيشتر درس بخواني، از او هم بهتر مي شوي."

اين پدر و مادرها به خيال خودشان مي خواهند بين كودكانشان رقابت سالم به وجود بياورند تا كسي كه كمي تنبل است به خودش تكاني بدهد.

مقايسه كردن بچه ها، آن هم جلوي روي خودشان، خيلي خيلي خيلي كار بدي است و نتيجه ي خوبي ندارد. كودكي كه با خواهر يا برادر "بهترش" مقايسه مي شود، هميشه از او نفرت دارد و احساس مي كند پدر و مادرش او را كمتر دوست دارند و يك جورهايي سرش كلاه رفته است.

البته وقتي فرزندانتان هنوز كوچك هستند، معيار مقايسه ي نمره هاي رياضي و مهارت هاي گل كردن توپ نيست، اما شايد وقتي يكي از بچه ها گريه مي كند به او بگوييد:"ببين داداش كوچيكت اصلا گريه نمي كنه، ياد بگير ازش!" شايد با خودتان فكر كنيد يك مقايسه ي ساده و بي طرفانه، رقابت ناسالم و كينه ي ابدي در بچه ها بوجود نخواهد آورد، اما اگر ببينيد كودك خردسالتان كم كم دارد خصايص نامطلوب زيادي بروز مي دهد، ولي نوزادتان هر روز از روز پيش شيرين تر و بانمك تر مي شود، دست خودتان نيست و در دلتان آن دو را دائم با يكديگر مقايسه مي كنيد و دائما يادتان است كه كودكتان از همان اول قلق هاي خودش را داشت، برعكس خواهر يا برادر كوچك ترش.

اگر تسليم اين طرز فكر شويد، مطمئن باشيد رفتار كودكتان در چشم شما از آنكه هست بدتر هم خواهد شد. اينكه به خودتان اجازه دهيد خصوصيات منفي و مثبت بچه ها را با هم مقايسه كنيد، باعث مي شود رفتارهاي كودكانتان در ذهنتان دچار بزرگنمايي شود؛ مثلا شايد فرزند دومتان را با كودك اولتان در همان سن مقايسه كنيد به اين نتيجه برسيد كه اين نوزاد كوچك بهترين بچه ي دنياست. خب، قبول، فقط اجازه ندهيد فرزند اولتان اين را بفهمد. مقايسه نكردن كودكان خيلي سخت است، اصلا غير ممكن است كه تفاوت ها و شباهت هاي فرزندان را ناديده گرفت، اما حداقل كاري كه مي توانيد انجام دهيد اين است كه در اين مقايسه ها منصفانه و با ذهني باز و روشن، نياز ها و شاخص هاي شخصيتي و ذاتي بچه ها را هم در نظر بگيريد. شايد كودك خردسال ناسازگارتان قصد از كوره در بردن شما را ندارد و فقط نيازمند كمي توجه است.

علاوه بر اين يادتان باشد وقتي بچه ها بزرگتر مي شوند، چيزي كه براي يكي از آنها حكم تنبيه داشته، شايد در مورد فرزند بعدي جواب ندهد كه هيچ، مايه ي خوشحالي و سرگرمي اش هم باشد! همچنين كاري كه باعث مي شد يكي از كودكان چيزي را بفهمد، بدتر مي تواند كودك دوم را گيج كند.

بايد به هر كودك به چشم يك انسان مستقل نگريست كه توانايي هاي خاص خودش را دارد و با خواهر و برادرهايش متفاوت است. اين كار سختي است، ولي اگر مي خواهيد كودكانتان سالم بزرگ شوند و به يكديگر عشق بورزند (نه اينكه زيرآب هم را بزنند و با هم رقابت كنند)، بايد سعي كنيد اين كار را انجام دهيد.

 

كاري از گروه محتواي سالم باش

كتاب اولين سال تولد كودك به زبان آدميزاد/ دكتر جيمز گِي لُرد و ميشل هِي گن/ مترجم: روجا خداپرست/ ناشر: هيرمند/ ص281